mei 2010

Energie en Woonkwaliteit

Misschien viel het u reeds op dat deze nieuwsbrief niet alleen focust op facetten van energiearmoede maar dat er ook berichtjes verschijnen die energieproblemen linken aan de kwaliteit van wonen en het rationeel omgaan met energie. Dat komt omdat Samenlevingsopbouw Antwerpen provincie sinds anderhalf jaar met een project Energie en Woonkwaliteit inzet op deze thematiek. Energiearmoede en Woonkwaliteit zijn immers onlosmakelijk met elkaar verbonden. Bij deze is de nieuwsbrief een gedeeld initiatief van beide projecten.

Samenwerking rond energie en woonkwaliteit krijgt stevig vorm

De samenwerking binnen de sector Samenlevingsopbouw rond het thema Energie en Woonkwaliteit draait op volle toeren. Op regelmatige basis steken opbouwwerkers en stafmedewerkers de koppen bij elkaar om praktijkervaringen uit te wisselen en om samen structurele beleidsvoorstellen uit te werken.

Momenteel wordt de laatste hand gelegd aan een beleidsvisietekst die we nog voor de zomer zullen voorleggen aan Vlaams minister van Energie, Wonen, Steden en Sociale Economie Freya Van den Bossche en aan de betrokken administratie(s).

Maar we zochten en vonden ook partners om mee de schouders te zetten onder deze beleidsvisietekst: met de constructieve steun van het Vlaams Overleg Bewonersbelangen, het Vlaams Netwerk van verenigingen waar armen het woord nemen en Bond Beter Leefmilieu wil de sector Samenlevingsopbouw het thema Energie en Woonkwaliteit de komende maanden bovenaan de politieke agenda plaatsen. Een stevig bondgenootschap dus dat alles in het werk wil stellen om sociale en ecologische doelstellingen voluit samen te doen sporen.

Wordt vervolgd! Meer info via geert.marrin@samenlevingsopbouw.be.

Oproep aan de lezer: ervaringen en problemen i.v.m. de waterlevering aan huishoudens

De Vlaamse minister van Leefmilieu, Natuur en Cultuur Joke Schauvliege legt de laatste hand aan het Besluit van de Vlaamse Regering houdende bepalingen over het algemeen waterverkoopreglement. Dit reglement legt de rechten en plichten vast in de relatie tussen de klant (of titularis) en exploitant (watermaatschappij) inzake de levering van water, water bestemd voor menselijke consumptie en de uitvoering van de saneringsverplichting.

Na de zomervakantie wordt er gewerkt aan de regelgeving i.v.m. de sociale openbaredienstverplichtingen. Samenlevingsopbouw (het Gents project Water voor Later en het project Energie en Armoede) zal daaraan haar volle medewerking verlenen. Om voldoende zicht te krijgen op de problematiek, verzamelen we ervaringen en problemen vanop het terrein.

Welke problemen ondervinden gezinnen met water? Verloopt de facturatie correct? Garanderen watermaatschappijen een goede dienstverlening? Hoe verlopen LAC-zittingen i.v.m. water? Hoe beredderen gezinnen zich zonder water? Zijn afsluitingen van lange duur?

Alle ervaringen, knelpunten, getuigenissen zijn welkom bij mieke.clymans@samenlevingsopbouw.be en natasha.van.hulle@samenlevingsopbouw.be.

Verslag armoedebestrijding 2008-2009: een bijdrage aan politiek debat en politieke actie

Het Steunpunt tot Bestrijding van Armoede, Bestaansonzekerheid en Sociale Uitsluiting is een partnerorganisatie in het streven naar een effectief recht op energie. Reeds vier jaar werken we daaraan samen in een overleggroep energie. Sociale en ecologische organisaties uit Vlaanderen, Brussel en Wallonië bespreken de energieproblemen, inventariseren en vergelijken bestaande praktijken en formuleren beleidsaanbevelingen. Begin 2009 werd ook gestart met een overleggroep water.

Tweejaarlijks publiceert het centrum een verslag waarin armoede en sociale uitsluiting behandeld worden als een schending van de grondrechten. Het verslag 2008-2009 bevat een uitgebreid hoofdstuk over energie en water. Het verslag kan geraadpleegd worden via www.armoedebestrijding.be/tweejaarlijksverslag5.htm

Het opladen van de budgetmeter

Er bestaan nogal wat onduidelijkheden over het opladen van de budgetmeter. En nog meer over welk bedrag gebruikt wordt voor schuldafbouw. Eandis heeft momenteel TWEE systemen van schuldafbouw in de budgetmeter. Deze systemen worden bij de klanten tegelijk toegepast: de 35-65% regel en het betaalplan in de budgetmeter.

De 35 – 65% regel

Bij elke oplaadbeurt van de budgetmeter gaat er 35% naar schulden en is er 65% beschikbaar voor het verbruik van gas of elektriciteit (dit is het actief krediet). Deze schulden vloeien voort uit het gebruik van de budgetmeter, namelijk het verbruik van de 10 ampère van de elektriciteitsbudgetmeter en het verbruik van het noodkrediet in de beide budgetmeters. De klant heeft voor dat verbruik immers niet vooraf betaald. In een budgetmeter voor elektriciteit wordt alles wat je boven 50 euro oplaadt, ingehouden voor schuldafbouw. In een aardgasbudgetmeter gaat alles wat je boven 100 euro oplaadt, rechtstreeks naar schuldafbouw.
Bijvoorbeeld:
(In deze voorbeelden gaan we ervan uit dat de klant geen betaalplan heeft in de budgetmeter, zie 2.)

Je hebt een schuld van 200 euro voor elektriciteit.
- Je laadt je kaart op met 50 euro.
  Dan gaat 17,5 euro (=35%) naar schuldafbouw en rest er 32,5 euro (65%) als actief krediet. De resterende schuld is 182,5 euro.
- Je laadt je kaart op met 100 euro.
  50 euro gaat rechtstreeks naar schuldafbouw (want alles boven 50 euro gaat rechtstreeks naar schuldafbouw) + 17,5 euro (=35%) gaat ook naar schuldafbouw. De resterende 32,5 euro gaat naar het actief krediet (= wat je kan verbruiken).
Je hebt een schuld van 400 euro voor aardgas.
- Je laadt je kaart op met 90 euro.
  31,5 euro (=35%) gaat naar schuldafbouw, de resterende 58,5 euro gaat naar het actief krediet. De resterende schuld is 368,5 euro.
- Je laadt je kaart op met 180 euro.
  80 euro gaat rechtstreek naar schuldafbouw (alles boven 100 euro) plus 35 euro (=35%). De resterende 65 euro (=65%) wordt actief krediet. De resterende schuld bedraagt 265 euro.
Betaalplan in de budgetmeter(s).

Een tweede systeem , dat wordt toegepast door Eandis, is het betaalplan in de budgetmeter. Dat betaalplan zuivert schulden bij de netbeheerder aan die ontstaan zijn tussen de dropdatum bij de commerciële leverancier en vóór de plaatsing van de budgetmeter. Voor schulden tot 750 euro voorziet Eandis een betaalplan in de budgetmeter met een vaste afbetaling van €5,00 per week verspreid over drie jaar. Deze vijf euro tikt dan automatisch weg van het actief krediet, tot onder nul . Schulden boven 750 euro gaan steeds via een dossier bij de LAC.

Het betaalplan in de budgetmeter van Eandis wordt momenteel door de Vlaamse overheid onderzocht. Samenlevingsopbouw Antwerpen provincie gaf reeds een advies aan de VREG over de toepassing van dit systeem van schuldafbouw.

De automatisering van de sociale maximumprijzen gaat steeds vlotter

De federale overheid beloofde een automatische toekenning van de sociale maximumprijzen vanaf 1 augustus 2009. Personen of gezinnen moeten dan niet langer zelf het initiatief nemen om hun recht op sociaal tarief te doen gelden.
Nochtans bleven leveranciers attesten opvragen en ‘moeilijk’ doen. Was er dan wel sprake van een automatisering?

De Federale Overheidsdienst Economie – Algemene Directie Energie was duidelijk in haar antwoord. De automatisering stond ingeschreven in de programmawet van 27 april 2007 maar was nog niet in werking getreden.
De trein van de automatisering werd ingezet vanaf 1 juli 2009. Maar niet alle leveranciers stapten toen mee in het systeem omdat ze wachten op de publicatie van het besluit dat de Programmawet in werking moest zetten.
Vorig jaar bezorgde de Kruispuntbank van de Sociale Zekerheid aan de FOD Economie ongeveer 330 000 referentiepersonen door die recht hebben op het sociaal tarief. Via het Nationaal Register kon de FOD de gezinnen samenstellen om zo na te gaan wie klant is bij welke leverancier. Als laatste stap speelde de FOD de gegevens door naar de leveranciers die de automatisering kunnen doorvoeren.

In 2009 werden ongeveer 330.000 rechthebbenden teruggevonden, andere mensen ontvingen nog attesten.
In 2010 wordt de procedure verder verfijnd en zijn er potentieel ongeveer 420.000 rechthebbende gezinnen geïdentificeerd.
Vanaf 2010 zullen de leveranciers, in de meeste gevallen, automatisch het sociaal tarief toekennen en dienen de betrokkenen zelf niets meer te ondernemen.

In de meeste gevallen, want de FOD kan om allerlei redenen niet elk gezin via het automatisch proces helpen. Een klant wordt soms niet teruggevonden. Hij staat bijvoorbeeld verkeerd genoteerd in het adressenbestand van de leverancier: onder een verkeerde voornaam of het contract werd opgemaakt op een adres “pand b”. In deze situaties worden de attesten nog opgestuurd door de bevoegde overheidsdiensten en moet de klant het attest en bij voorkeur ook zijn juiste klantgegevens doorgeven aan de leveranciers.
Anderzijds kan de federale overheid geen automatische toekenning verzekeren voor de huurders van de sociale woningen met collectieve verwarmingsinstallaties. Sociale huurders in appartementsblokken met verwarming op aardgas en een collectieve installaties hebben allen recht op sociale maximumprijzen. Maar, de realiteit wijst vaak op het tegenovergestelde. Wanneer gaat de Vlaamse overheid de juiste verantwoordelijken aanduiden en controleren?

Problematische verhuis … Mohamed getuigt

Verhuizen loopt nog steeds niet van een leien dakje. Er gebeuren nog steeds fouten. Zo mocht ook Mohammed ondervinden.

Mohammed vindt een nieuwe huurwoning. Met de vorige bewoner vult hij verhuisformulieren in. Ze gebruiken daarvoor formulieren van de leverancier van de vorige bewoner. De VREG-verhuisformulieren zijn hen onbekend.

Zonder goed te begrijpen wat hij doet, ondertekent Mohamed een overeenkomst om de leverancier over te nemen en driemaandelijks via domiciliëring te betalen. Enkele weken later krijgt hij een eerste factuur van 650 euro. Onbetaalbaar met zijn krappe budget. Contact met de leverancier haalt niets uit: iedereen die klant wordt bij een verhuis krijgt bij deze leverancier een contract onbepaalde duur. Pas binnen een klein jaar kunnen we op basis van zijn reëel verbruik op zoek naar een goedkopere leverancier.