back

Energie en Armoede

 

 

 

 

Dit is een project van Samenlevingsopbouw Antwerpen provincie,
met steun van Vlaams minister voor Energie, Mevr. Hilde Crevits en Vlaams minister voor Welzijn, Mevr. Veerle Heeren.

 


E-zine Energie en Armoede

 

April 2009



Uitvoeringsbesluit bij het nieuwe energiedecreet goedgekeurd.

Op 27 mei 2007 werd er een nieuw energiedecreet goedgekeurd. Maar het was wachten op het uitvoeringsbesluit om het decreet in werking te stellen.
Net voor de kerstvakantie voerden we nog actie in het Vlaamse parlement om de minister aan te porren er werk van te maken. Op 31 januari was de kogel eindelijk door de kerk. In maart bekrachtigde ook de Raad van State het besluit.
Het nieuwe energiedecreet houdt een aantal belangrijke veranderingen in zoals de redenen om af te sluiten en de categorieën van beschermde klanten.

In het nieuwe energiedecreet wijzigden de redenen  waarom gezinnen van elektriciteit en aardgas mogen afgesloten worden. De reden ‘klaarblijkelijke onwil’ werd geschrapt en er kwamen 9 redenen in de plaats.

In vier situaties kan afgesloten worden zonder advies van de lokale adviescommissie:

  1. onveiligheid
  2. fraude
  3. leegstaande woning
  4. problematische verhuis (dit wil zeggen dat je na een verhuis geen leverancier hebt op je nieuwe adres)

In vijf situaties kan de lokale adviescommissie beslissen tot afsluiting:

  1. toegang weigeren tot de meter
  2. weigeren om een stroombegrenzer in de budgetmeter uit te schakelen
  3. afbetalingsplan weigeren of niet naleven
  4. opzegging van het leveringscontract omwille van een andere reden dan wanbetaling.
  5. langer dan zes maanden bij de distributienetbeheerder zonder schulden.

In het besluit wordt de categorie “beschermde klanten” sterk ingekrompen. Vanaf juli 2009 is alleen wie recht heeft op de sociale maximumprijzen nog beschermde klant. Personen in budgetbegeleiding bij het OCMW, in collectieve schuldenregeling of met een verhoogde tegemoetkoming van het ziekenfonds vallen dus vanaf juli uit de boot. Daarmee verliezen ze het voordeel om geen kosten voor herinneringsbrieven of ingebrekestellingen te moeten betalen.
Beschermde klanten kunnen ook niet langer vragen om de meterstand minstens één keer per jaar te komen opmeten. Geen vooruitgang dus voor de meest kwetsbare groepen.
Gelukkig bevat het nieuwe besluit ook verbeteringen. Twee voordelen waren vroeger enkel aan beschermde klanten voorbehouden en gelden nu voor iedereen:

  1. de mogelijkheid om je meter (gratis) te laten verplaatsen naar een meer toegankelijke plaats
  2. de mogelijkheid voor budgetbegeleiders of schuldbemiddelaars om gratis een kopie van de factuur van hun cliënt te krijgen.
Heeft  u ervaringen met het nieuwe energiedecreet? Ondervindt u knelpunten? Bezorg ze ons.

Leidraad voor een goede praktijk van de lokale adviescommissie.

Met steun van Vlaams minister van Welzijn Vanackere startte Samenlevingsopbouw Antwerpen provincie een project om bestaande goede praktijkvoorbeelden van LAC-werkingen in kaart te brengen en verder te stimuleren. Het project resulteerde in een ‘Leidraad voor een goede praktijk van de lokale adviescommissie’. U vindt de leidraad hier.

Meer dan tien jaar geleden werd in elke Vlaamse gemeente de Lokale Advies Commissie (LAC) in het leven geroepen.
De Vlaamse wetgever legt een grote verantwoordelijkheid bij het OCMW. De LAC is een belangrijk instrument in de bestrijding van energiearmoede en moet voorkomen dat huishoudelijke klanten afgesloten worden van elektriciteit, gas of water. Hierbij verwijzen we duidelijk naar het Ontwerpbesluit betreffende maatregelen ter bestrijding van energiearmoede van 30 januari 2009.

Momenteel onderkennen we in Vlaanderen een grote diversiteit in de werking van de LAC’s. OCMW’s geven een eigen invulling aan de LAC-werking afhankelijk van hun beleidskeuzes, organisatie, cultuur, middelen en mankracht.
Samenlevingsopbouw Antwerpen provincie bracht de bestaande goede praktijkvoorbeelden van LAC-werkingen in kaart. Op vijf provinciale overlegmomenten discussieerden meer dan 170 OCMW’s,  andere LAC-betrokkenen en distributienetbeheerders samen met mensen in armoede over een goede LAC-werking.

Het project resulteerde in een ‘Leidraad voor een goede praktijk van de lokale adviescommissie’, een handleiding voor de LAC-werking in een OCMW.
We hopen dat deze leidraad voldoende inspiratie biedt om er – op maat van elk OCMW – mee aan de slag te gaan. U kan het project Energie en Armoede contacteren als u nog vragen heeft of hierover met ons in gesprek wil gaan.


Vierde bundel van energieproblemen op de vrijgemaakte energiemarkt

De vierde bundel (2008) van energieproblemen op de vrijgemaakte energiemarkt is klaar. In die bundel schetsen we de problemen i.v.m. betalingsmoeilijkheden en afbetalingsplannen, gedropt worden door de leverancier, afsluiting, budgetmeters, verhuizing, waarborgen, naakte budgetmeters, werking van de LAC’s …

Bent u nieuwsgierig geworden en wil u lezen wat wij vaststellen? Klik hier.

Het project Energie en Armoede besteedt veel aandacht aan de problemen die mensen in armoede ervaren op de vrijgemaakte energiemarkt. We verzamelen ervaringen op de maandelijkse projectvergaderingen, via diensten en organisaties, door de individuele ondersteuning van mensen met energieproblemen binnen ons project sociale energieconsulenten …
Door deze ervaringen systematisch te bundelen, maken we knelpunten zichtbaar. Samen met mensen in armoede signaleren we de problemen, zoeken we naar oplossingsvoorstellen en gaan hierover in dialoog met het beleid.


Een ervaring

Op een koude novemberavond kwam ik een man tegen die ik van een niet zo ver verleden kende.
Hij sprak me aan of ik dat wel serieus vond … Wat serieus vond? Dat hij van gas, elektriciteit én water afgesloten was.

Tuurlijk niet!
Een afspraak met het OCMW, de LAC, Pidpa, Eandis … de hele santenboetiek.
Blijkbaar leeft de man, worstelend met een ernstige spierziekte, al bijna een jaar zonder water en al 6 maanden zonder elektriciteit of gas .
Koppigheid? Wellicht! Maar vooral ook een schrijnende uiting van een ondoorzichtige en koude liberale energiemarkt.
Het verhaal? Met een invaliditeitsuitkering komt de man nét toe om zijn energiefacturen te betalen, via domiciliëring want 10 euro korting is mooi meegenomen.
Een technieker van de huisvestingsmaatschappij weet hem, met de beste bedoeling, te vertellen dat hij minder zal verbruiken als hij zijn thermostaat hoger zet. Dan moet hij minder ‘bijstoken’ als hij thuiskomt. Op het einde van het ‘energiejaar’ domicilieert Electrabel zo maar even ca. 400 euro van zijn rekening, voor de helft van de maand! U raadt het al. Dan begint de miserie pas goed … Hier en daar wat lenen, proberen terug te betalen, nog wat lenen … terwijl de schulden bij Electrabel oplopen. Door het dunne ijs zakken, heet dat.
Gedropt door Electrabel komen er facturen van Eandis. Eandis, nooit van gehoord. Moet dat niet Iveka zijn? Dus dat betalen we niet! De facturen stapelen zich op, met afsluitingsgevolgen van dien … Van water wordt hij afgesloten, terwijl hij met schuldaflossing bezig is. LAC's komen bijeen zonder dat hij het weet. De man geraakt niet zelfstandig op het OCMW. Het OCMW krijgt hem niet te pakken (zonder elektriciteit een gsm opladen is voorwaar niet vanzelfsprekend).
Mits behoorlijk zware aflossing van de schuld is de man ondertussen terug aangesloten (beslissing van de LAC) en zal hij binnen ruim een jaar schuldenvrij zijn. Als alles goed gaat …


Een warme oproep!

Ook in de toekomst wil het project Energie en Armoede de vinger aan de pols houden. U kan ons daarbij helpen. Indien u geconfronteerd wordt met energieproblemen en u merkt als vrijwilliger of als beroepskracht energieproblemen bij de mensen waarmee u werkt, aarzel dan niet om ons te contacteren. Dit kan telefonisch (014/44 26 75), per mail (ellen.dries@samenlevingsopbouw.be of mieke.clymans@samenlevingsopbouw.be) of met een briefje (project Energie en Armoede, Otterstraat 116 te 2300 Turnhout)


Project Energie en Woonkwaliteit

Dat mensen in armoede met hoge energiefacturen kampen, heeft verschillende oorzaken: de kostprijs van energie, de beperkte financiële middelen en de verhouding van energiekosten tot het inkomen, te weinig aandacht voor rationeel energiegebruik …
Wat echter de grootste invloed heeft op de hoogte van de energiefactuur is de kwaliteit van de huisvesting. Daarom start Samenlevingsopbouw Antwerpen provincie, met steun van de Vlaamse overheid, met een project Energie en Woonkwaliteit.

Je kan er niet meer naast kijken. Overal lees je hoe je energie kan besparen. Dat kan ongetwijfeld door je gedrag te veranderen. Denk maar aan kleren wassen op een lagere temperatuur. Maar de meeste energie wordt bespaard door de kwaliteit van de woning te verbeteren. Denk maar aan dakisolatie, het vervangen van ramen of het vervangen van de oude stookketel.
En net dit is niet vanzelfsprekend voor vele mensen in armoede.

Met het project Energie en Woonkwaliteit  willen we mensen in armoede aanzetten tot rationeel energiegebruik. Daarnaast willen we hen intensief ondersteunen bij het energiezuiniger maken van hun woning via structurele ingrepen, met een bijzonder accent op dakisolatie. Daarbij brengen we drempels en knelpunten in kaart.

Een voorbeeld:
Een dame contacteert ons omwille van een erg hoge energiefactuur. Die is te wijten aan een oude stookketel die heel wat mankementen vertoont. Er moet dringend een nieuwe verwarmingsketel komen. De werken zijn inmiddels uitgevoerd. De kosten worden mee gedragen door het OCMW. Maar hier houdt het niet op. Er moeten premies aangevraagd worden. En wat als het factuur uiteindelijk hoger ligt dan verwacht?

Meer info bij Leen Smets - 014 44 26 74 - leen.smets@samenlevingsopbouw.be


Energietip van de dag

Was je katoenwas zo veel mogelijk op 40 graden, en de witte was op 60 graden.
Warmer is niet nodig. Moderne wasmiddelen werken ook goed bij 40 graden. Zo bespaar je veel energie. (www.eandis.be)


 
Samenlevingsopbouw Antwerpen provincie - Project Energie en Armoede
Mieke Clymans, Ellen Dries, Leen Smets
Otterstraat 116 - 2300 Turnhout - Tel.: 014 44 26 74
 ellen.dries@samenlevingsopbouw.be